Zaanse verzameling kaarten, tekeningen, prenten en portretten

Honderd jaar geleden publiceerde Jacobus Johannes Honig (1842-1923) de catalogus Zaanlandia Illustrata, een beschrijving van de ‘Verzameling kaarten, teekeningen, historie-prenten, portretten enz., betreffende de Zaanlanden’. De verzameling was samengesteld door zijn vader, Jacob Honig Jansz. Jr., founding father van de Zaanlandsche Oudheidkundige Verzameling Jacob Honig Jansz. Jr., waarvan een gedeelte is te zien in het Honig Breethuis.

De historisch-topografische atlas maakt deel uit van deze verzameling die bovendien een historische boekerij en een collectie schilderijen en voorwerpen omvat. De collectie, geschonken in 1890 aan de toenmalige gemeente Zaandijk, is sindsdien aanmerkelijk aangevuld door de vereniging die de verzameling beheert.

De catalogus Zaanlandia Illustrata omvat 937 catalogusnummers die topografisch en thematisch zijn gerangschikt. Naast topografisch beeldmateriaal, zoals kaarten, plattegronden, stads- en dorpsgezichten, bevat de catalogus hoofdstukken gewijd aan historieprenten, Czaar Peter en het Czaar Peterhuisje, portretten, klederdrachten, zeden en gewoonten, molens, handel en nijverheid, wapens van de Zaanlandse gemeenten, Zaanse families, enz.

Een van de catalogusnummers laat een geaquarelleerde pentekening uit 1793 of 1795 zien (Zaanlandia Illustrata nummer 845-6) met een ontwerp van de lompenschuur van een papiermakerij. De tekening is gemaakt door de - toen vijftien- of zeventienjarige -, papierfabrikant Jacob Cornelisz. Breet, die tot zijn dood in het Honig Breethuis woonde.

Een eeuw na het verschijnen van de catalogus wordt de Zaanse verzameling kaarten, tekeningen, prenten en portretten bewaard in het Gemeente Archief Zaanstad, ondergebracht in het stadhuis in Zaandam.

De verzameling kunt u via de mediabank van het archief bekijken op www.archief.zaanstad.nl/mediabank/zoek-in-de-beeldbank/ zoekterm: Zaanlandia Illustrata